الکتروموتور ضد انفجار
الکتروموتور ضد انفجار
الکتروموتور های ضد انفجار نوع خاصی از موتورهای الکتریکی هستند که برای کار در محیط هایی طراحی شده اند که خطر انفجار در آن ها وجود دارد. این محیط ها معمولاً حاوی گازهای قابل اشتعال، بخارات یا گرد و غبار قابل انفجار هستند. در این نوع موتورها، طراحی و ساخت به گونه ای است که از ایجاد جرقه یا حرارت بیش از حد که ممکن است باعث انفجار شود، جلوگیری می شود.
چرا به الکتروموتور ضد انفجار نیاز داریم؟
محیط های پرخطر صنعتی: بسیاری از صنایع مانند نفت و گاز، پتروشیمی، صنایع شیمیایی، معدن و… با محیط هایی سر و کار دارند که احتمال وجود گازهای قابل اشتعال یا گرد و غبار وجود دارد.
ایمنی کارکنان: استفاده از این موتورها خطر انفجار را به حداقل رسانده و ایمنی کارکنان را افزایش می دهد.
حفاظت از تجهیزات: از آسیب دیدن تجهیزات گران قیمت در اثر انفجار جلوگیری می کند.
ساختار و ویژگی های الکتروموتور ضد انفجار
محافظت در برابر جرقه: این موتورها به گونه ای طراحی شده اند که از ایجاد جرقه جلوگیری کنند.
مقاومت در برابر حرارت: قطعات این موتورها قادر به تحمل دمای بالا هستند بدون اینکه باعث ایجاد جرقه شوند.
مواد مقاوم در برابر خوردگی: از موادی مانند آلومینیوم، استیل ضد زنگ و پوشش های مقاوم در برابر خوردگی در ساخت این موتورها استفاده می شود.
سیستم تهویه: برخی از مدل ها دارای سیستم تهویه داخلی هستند تا از تجمع گازهای قابل اشتعال در داخل موتور جلوگیری کنند.
استانداردهای الکتروموتور ضد انفجار
ATEX: این استاندارد اروپایی برای تجهیزات مورد استفاده در محیط های قابل انفجار است.
IECEx: استاندارد بین المللی برای تجهیزات الکتریکی مورد استفاده در محیط های قابل انفجار است.
این استانداردها مشخصات فنی، طراحی، ساخت و آزمایش های لازم برای اطمینان از ایمنی این موتورها را تعیین می کنند.
استاندارد ATEX :
استاندارد ATEX مخفف عبارت فرانسوی “Atmosphères Explosibles” به معنای “محیط های قابل انفجار” است. این استاندارد مجموعه قوانین و مقرراتی است که توسط اتحادیه اروپا برای تضمین ایمنی در محیط های کاری با خطر انفجار کاهش ریسک انفجار و حفاظت از جان کارگران و تجهیزات است.
انواع حفاظت در الکتروموتورهای ضد انفجار
d (Ex d): محفظه موتور به گونه ای طراحی شده است که بتواند فشار ناشی از انفجار داخلی را تحمل کند.
😮 (Ex o) قسمت های الکتریکی موتور در یک مایع عایق غوطه ور می شوند.
:m (Ex m) از مواد غیر قابل اشتعال و با خاصیت عایق در ساخت موتور استفاده می شود.
کاربردهای الکتروموتور ضد انفجار
پمپ ها
کمپرسورها
فن ها
میکسرها
نوار نقاله ها
نکات مهم در انتخاب الکتروموتور ضد انفجار
نوع محیط قابل انفجار: گاز، گرد و غبار یا ترکیبی از هر دو
گروه تجهیزات: مشخص می کند که موتور در چه نوع محیطی قابل استفاده است.
دسته تجهیزات: مشخص می کند که موتور برای چه نوع کاربردی مناسب است.
دمای سطح مجاز: نشان می دهد که موتور تا چه دمایی می تواند کار کند بدون اینکه خطر ایجاد جرقه وجود داشته باشد.
در انتخاب و استفاده از الکتروموتورهای ضد انفجار، حتماً به استانداردهای مربوطه و توصیه های سازنده توجه کنید.
الزامات استاندارد ATEX برای الکتروموتور ها
علامت گذاری: تمام تجهیزات ضد انفجار باید دارای علامت گذاری مشخصی باشند که نشان دهنده تطابق آن ها با استاندارد ATEX است. این علامت گذاری شامل اطلاعاتی در مورد نوع حفاظت، گروه تجهیزات، دسته تجهیزات و دمای سطح مجاز است.
گواهی نامه: تولیدکنندگان تجهیزات ضد انفجار باید گواهی نامه ای را از یک سازمان معتبر دریافت کنند که نشان دهنده انطباق محصول با استاندارد ATEX است.
نصب و راه اندازی: نصب و راه اندازی تجهیزات ضد انفجار باید توسط افراد متخصص و آموزش دیده انجام شود.
نگهداری: تجهیزات ضد انفجار باید به طور منظم مورد بازرسی و نگهداری قرار گیرند تا عملکرد ایمن آن ها تضمین شود.
در آخر
الکتروموتورهای ضد انفجار و استاندارد ATEX نقش بسیار مهمی در ایمنی و حفاظت در صنایع پرخطر ایفا می کنند. انتخاب و استفاده صحیح از این تجهیزات، می توان از بروز حوادث ناگوار و خسارات جانی و مالی جلوگیری کرد.